CÂY CÀ GAI LEO

Cây cà gai leo là cây gì?

Cà gai leo còn được gọi với tên gọi khác như cà vạnh, cà quánh, cà gai dây, cà quýnh.

Tên khoa học là Solanum Procumbens Lour hoặc Solanum Hainanense, thuộc họ cà ( Solanacrae).

Cà gai leo có thân nhỏ, thường mọc leo lên thân cây khác hoặc bò dưới mắt đất, có nhiều nhánh có thể dài tới 6m hoặc hơn. Thân cây nhẵn, hóa gỗ, phân cành khá nhiều. Cành cây phủ lông hình sao và có rất nhiều gai cong màu vàng. Lá mọc so le, mặt trên có gai, mặt dưới có lông mềm màu trắng hình sao. Lá cây cà gai leo có hình bầu dục hoặc hình thuôn.

cà gai leo
cà gai leo

Cây nở hoa có hình xim ở phần kẽ lá, từ 2 -5 hoặc từ 7 -9 hoa, màu trắng hoặc tím nhạt. Quả chín mọng màu đỏ chót. Hạt cà gai leo dẹt và màu vàng.

Cây cà gai leo thường được mọc và trồng ở đâu

Cà gai leo là cây mọc hoang khắp nơi từ vùng núi thấp cho đến trung du hay đồng bằng ven biển, phổ biến nhất ở Miền Bắc nước ta nhất là các tỉnh có khí hậu nóng như Nghệ An, Thanh Hóa, Hà Nam, Thái Bình. Cũng hay được trồng làm hàng rào, nếu mọc hoang thường ở các bụi rậm, chen lẫn với các cây khác. Có thể thu hái cành lá và rễ quanh năm, rửa sạch, thái lát, phơi khô hoặc sấy khô. Có thể dùng làm nguyên liệu nấu cao nước, cao mềm hoặc cao khô.

Phân biệt các loại cây cà gai leo

Cây cà gai leo có hai loại:

    • Cà gai leo loại hoa trắng, dây nhỏ thường được sử dụng để chế biến thuốc.
    • Cà gai leo loại hoa tím, dây lớn thì ít được thu lượm sử dụng.

Phân biệt cà gai leo với các loại khác

Cà gai leo với cà dại

Để phân biệt cà gai leo với cà dại bạn cần lưu ý những điểm sau đây:

    • Thân cây cà dại cao từ 2-3m hơn cà gai leo (chỉ 0,6-1m).
    • Lá cây cà dại rộng 5-10cm so với 3-4cm của cây cà gai leo.
    • Quả Cà dại có màu vàng, đường kính quả từ 10-15mm lớn hơn cà gai leo (chỉ 5-7mm)

Cà gai leo và cà độc dược

Cà gai leo

Thường mọc thành bụi, bò trườn dưới mặt đất hoặc leo vào các vật thể xung quanh, cây nhỏ hóa gõ, thân cây có lông trắng và nhiều gai nhọn. Lá có đặc điểm mọc đối xứng hình trứng hoặc thuôn dài, mặt trên lá màu tím xanh sẫm, hoa có màu trắng và mọc thành cụm.Trổ hoa vào tháng 4-5 và kết quả vào khoảng tháng 7-9. Khi chín quả đỏ mọng. Cà gai leo miền Nam cây non và xanh hơn nhưng tác dụng không được bằng giống cây mọc ở miền Trung.

Cà độc dược

Có tên khoa học là Datura metel L cũng thuộc họ cà Solanaceae.

Đây là cây thân thảo cao tầm 2m, sống hàng năm, phần gốc cây hóa gỗ, thân và cành non có màu xanh lục hoặc màu tím, có lông giống cà gai leo . Lá đơn mọc so le hình trứng. Hoa to có hình giống hoa rau muống. Quả nhỏ tròn và có gai nhọn. Cà độc dược có vị cay, tính ôn, có độc, có tác dụng ngừa suyễn, giảm ho, chống đau, chống co giật, phong thấp đau nhức…

Tuy nhiên loại cà này có nhiều độc tính nên cần thận trọng khi sử dụng, cần tham khảo kỹ ý kiến của thầy thuốc. Khi bị ngộ độc người bệnh thường có những triệu chứng như đồng tử giãn, mắt mờ, tim đập nhanh, giã phế quản, miệng, cổ khô. Nếu trúng lượng độc lớn có thể ảnh hưởng đến dây thần kinh trung ương.

Tác dụng chính của cây cà gai leo

Cà gai leo có tác dụng trị viêm gan, viêm họng, xơ gan, ức chế tế bào gây ung thư, cảm cúm, đau lưng, tê thấp, nhức mỏi, thấp khớp, đau nhức xương, ho gà, suyễn, rắn cắn, sâu răng, bệnh dị ứng.

Cách dùng 16 – 20g rễ hay thân lá ở dạng viên, cao lỏng hoặc thuốc sắc. Dùng ngoài lấy giã nát cây tươi, chiết nước uống, bã để đắp. Cao lỏng cà gai leo để ngậm trị viêm quanh rang, viêm lợi.

Người xưa còn dùng cà gai leo xát vào răng trước khi uống rượu để chống say rượu; rễ sắc nước cho người say uống có tác dụng giải say rượu.

7 bài thuốc sử dụng cây cà gai leo

7 bài thuốc sử dụng cây cà gai leo

Chữa rắn cắn

Chuẩn bị 30-50 gram rễ Cà gai leo tươi, đem rửa sạch, giã nhỏ, hoà cùng với khoảng 200ml nước đun sôi để nguội, chiết nước ra cho người bị rắn cắn uống tức thì. Ngày uống 2 lần. Hôm sau, sử dụng 15-30 gram rễ khô, sao vàng, sắc nước uống, ngày 2 lần, sau 3 tới 5 ngày thì sẽ khỏi hẳn.

Hỗ trợ điều trị phong thấp

Sử dụng rễ Cây cà gai, vỏ chân chim, dây đau xương, rễ cỏ xước, rễ tầm Xuân, dây mẩu mỗi vị khoảng 20 gram, đem sắc uống.

Hỗ trợ điều trị xơ gan, viêm gan, chống tế bào gây ung thư

Sử dụng cả thân, rễ, lá cây khoảng 30 gram, cây dừa cạn 10 gram, cây chó đẻ răng cư 10 gram. Tất cả đem sao vàng và sắc uống mỗi ngày 1 thang.

Hỗ trợ điều trị ho, ho gà

Dùng 10 gram rễ cà gai leo, lá chanh 30 gram, sắc uống làm 2 lần trong ngày.

Hỗ trợ điều trị sưng mộng răng

Dùng 4 gram hạt cây này, tán nhỏ, cho vào một cái đồ đồng cùng với một ít sáp ong, đốt lấy khói rồi xông vào chân răng sẽ cực kỳ hiệu quả trong việc chữa bệnh

Giải rượu

Theo kinh nghiệm của dân gian, cây cà gai sử dụng để chữa ngộ độc rượu rất tốt. Dùng 100 gram cà gai leo khô sắc cùng với 400 ml nước tới khi còn 150 ml, uống trong ngày lúc thuốc còn ấm. Hoặc 50 gram cà gai khô hãm cùng nước sôi, cho người say rượu uống thay nước. Khi sử dụng bài thuốc này sẽ nhanh chóng tỉnh rượu, bảo vệ tốt cho tế bào gan.

Cà gai leo trị mụn

Lấy 30g cà gai leo và 40g thân, lá cây xạ đen cho vào 1.5 lít nước. Đun đến sôi thì để nhỏ lửa đến khi còn 1 lít nước thuốc, uống nhiều lần trong ngày. Ngoài ra có thể dùng thêm bột quế nguyên chất trộn với mật ong làm mặt nạ giúp trị mụn trứng cá triệt để.

Ý kiến của khách hàng

Căn bệnh đau dạ dày của tôi đã được chữa khỏi hẳn. Mặc dù vậy tôi vẫn thường xuyên mua thêm hoàn ngọc khô của nhà thuốc. Tôi sử dụng uống hàng ngày tôi cảm thấy hệ tiêu hóa tốt hơn ăn ngon miệng hơn. Sẽ mua của nhà thuốc liên tục
Nguyễn Tuấn DũngGiáo viên0908 020 989A14 - 02 Cao ốc Đầt Phương Nam - 243 Chu Văn An, Phường 12, Quận Bình Thạnh, TpHCM